Gratis sjabloon modelovereenkomst DBA (ZZP)
Werk met zekerheid als ZZP-er of opdrachtgever met een modelovereenkomst conform de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (Wet DBA). Leg de zelfstandigheid van de opdrachtnemer vast en vermijd schijnzelfstandigheid. Download direct als PDF.
Ontwerp, ontwikkeling en implementatie van een klantportaal als webapplicatie op basis van React en Node.js. Inclusief database-ontwerp, API-ontwikkeling en front-end implementatie.
Beoogd resultaat:
Werkende webapplicatie in productieomgeving, inclusief technische documentatie, broncode en overdracht van kennis aan het interne team.
Opdrachtnemer is vrij in de wijze waarop het resultaat wordt bereikt. Opdrachtgever kan uitsluitend aanwijzingen geven met betrekking tot het gewenste resultaat.
Gezagsverhouding: Er bestaat geen gezagsverhouding. Opdrachtgever kan uitsluitend aanwijzingen geven over het gewenste resultaat. Opdrachtnemer bepaalt zelfstandig de wijze van uitvoering.
Vervanging: Opdrachtnemer is gerechtigd de werkzaamheden geheel of gedeeltelijk door een derde te laten uitvoeren, mits deze derde voldoet aan de vereiste kwalificaties. Opdrachtnemer blijft verantwoordelijk voor de kwaliteit.
Materiaal: Opdrachtnemer maakt gebruik van eigen materiaal, gereedschappen en apparatuur.
Meerdere opdrachtgevers: Opdrachtnemer is vrij om voor andere opdrachtgevers werkzaamheden te verrichten, mits dit de uitvoering van deze opdracht niet belemmert.
Werktijden: Opdrachtnemer bepaalt zelf de werktijden en is niet gebonden aan de kantooruren van Opdrachtgever.
Betalingstermijn: 30 dagen na factuurdatum. Bij overschrijding is Opdrachtgever de wettelijke handelsrente verschuldigd (art. 6:119a BW).
Wat is een modelovereenkomst DBA?
Een modelovereenkomst in de zin van de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (Wet DBA) is een door de Belastingdienst goedgekeurde of een zelfstandig opgestelde overeenkomst van opdracht die zodanig is ingericht dat de arbeidsrelatie tussen opdrachtgever en opdrachtnemer (ZZP-er) niet kwalificeert als een arbeidsovereenkomst. Zolang partijen werken conform de modelovereenkomst, heeft de opdrachtgever de zekerheid dat hij geen loonheffingen hoeft in te houden en geen werkgeverslasten hoeft te betalen.
De Wet DBA is in 2016 ingevoerd ter vervanging van de VAR (Verklaring Arbeidsrelatie). Kern van de wet is de beoordeling van de arbeidsrelatie op basis van drie criteria: persoonlijke arbeidsverrichting (moet de opdrachtnemer het werk zelf doen?), loon (ontvangt hij een vaste vergoeding?) en gezagsverhouding (is de opdrachtgever de baas?). Als alle drie aanwezig zijn, is er sprake van een arbeidsovereenkomst, ook als partijen dat anders hebben bedoeld. Een goed opgestelde modelovereenkomst voorkomt dat aan deze criteria wordt voldaan.
Per 1 januari 2025 is de handhaving van de Wet DBA volledig hervat. De Belastingdienst controleert actief of opdrachtnemer-opdrachtgeverrelaties kwalificeren als loondienst. Schijnzelfstandigheid leidt tot naheffingen loonheffingen, boetes en mogelijke correcties met terugwerkende kracht. Tegelijkertijd wordt de Wet VBAR (Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties) ingevoerd als opvolger van de Wet DBA, met verduidelijkend beleid over de criteria. Het belang van een goed opgestelde en in de praktijk nageleefd overeenkomst is groter dan ooit.
Wat bevat dit sjabloon
Het Doxuno-sjabloon voor de modelovereenkomst DBA bevat alle clausules die nodig zijn om de zelfstandigheid van de opdrachtnemer te borgen en schijnzelfstandigheid te voorkomen.
Beschrijving van de opdracht
Concrete omschrijving van de te verrichten werkzaamheden en het resultaat
Vervanging mogelijk
Recht van opdrachtnemer om een vervanger te sturen (geen persoonlijke arbeid)
Vrije werkmethode
Opdrachtnemer bepaalt zelf hoe hij de opdracht uitvoert
Geen gezagsverhouding
Opdrachtgever geeft geen instructies over werkwijze of werktijden
Uurtarief of projectvergoeding
Commercieel tarief zonder loonelementen (vakantiegeld, pensioen)
Eigen ondernemersrisico
Opdrachtnemer draagt zijn eigen kosten, risico en aansprakelijkheid
Meerdere opdrachtgevers toegestaan
Opdrachtnemer werkt voor meerdere klanten tegelijkertijd
Geen loondoorbetaling bij ziekte
Geen recht op doorbetaling bij ziekte of verlof
Geheimhouding en intellectueel eigendom
Bescherming vertrouwelijke informatie opdrachtgever
Aansprakelijkheidsbeding
Beperking aansprakelijkheid opdrachtnemer tot directe schade
Facturatie en betalingsregeling
Wijze van factureren, BTW-vermelding en betalingstermijn
Beëindiging en opzegging
Opzegtermijn en procedure bij tussentijdse beëindiging
Hoe maakt u een modelovereenkomst DBA
Een geldige modelovereenkomst is meer dan een document — de praktijk moet overeenkomen met de overeenkomst. Volg deze stappen.
- 1
Beschrijf de opdracht concreet
Omschrijf de opdracht zo specifiek mogelijk: welk resultaat wordt verwacht, binnen welke termijn en met welke deliverables. Vermijd termen die wijzen op loondienst ("werknemer", "vakantie", "ziektedagen"). Gebruik opdrachtgericht taalgebruik: "het opstellen van een rapport over…", "het ontwikkelen van een softwaremodule die…".
- 2
Neem een vervangingsrecht op
Voeg een clausule toe die de opdrachtnemer het recht geeft een gekwalificeerde vervanger in te sturen zonder toestemming van de opdrachtgever. Dit is een belangrijk kenmerk van zelfstandig ondernemerschap: de persoonlijke arbeidsverrichting ontbreekt. Zorg dat het vervangingsrecht in de praktijk ook daadwerkelijk kan worden uitgeoefend.
- 3
Vermijd gezagselementen
Stel geen vaste werktijden, werkplekbegeleiding of instructies over werkwijze vast. De opdrachtgever mag het resultaat specificeren maar niet de manier waarop het wordt bereikt. Vermijd zinnen als "de opdrachtnemer is verplicht aanwezig te zijn op kantoor van 9 tot 17 uur" of "de projectmanager geeft dagelijkse instructies".
- 4
Benoem het ondernemersrisico
Vermeld dat de opdrachtnemer zijn eigen kosten draagt (laptop, kantoorruimte, verzekeringen), een zakelijke aansprakelijkheidsverzekering heeft, en zijn eigen belastingaangiften doet. Dit zijn kenmerken van zelfstandig ondernemerschap die onderscheid maken van loondienst.
- 5
Handel in de praktijk conform de overeenkomst
De Belastingdienst beoordeelt niet alleen de overeenkomst maar ook de feitelijke uitvoering. Zorg dat de samenwerking in de praktijk overeenkomt met wat op papier is vastgelegd. Een ZZP-er die in de praktijk volledig is geïntegreerd in de organisatie van de opdrachtgever, werkt voor één vaste opdrachtgever en geen eigen klanten heeft, loopt het risico op herkwalificatie als werknemer.
Juridische aandachtspunten in Nederland
De beoordeling van arbeidsrelaties is een complex en actueel rechtsgebied. Hieronder de meest kritische aspecten voor opdrachtgevers en ZZP-ers.
Dit sjabloon is uitsluitend bedoeld als informatief hulpmiddel en vormt geen juridisch advies. Raadpleeg een arbeidsrechtspecialist of belastingadviseur voor de beoordeling van uw specifieke arbeidsrelatie.
Juridisch getoetst. De inhoud van dit sjabloon is beoordeeld door arbeidsrecht- en belastingspecialisten in Nederland op aansluiting bij actuele DBA-handhaving en VBAR-wetgeving.
Wet DBA en rechtsvermoeden arbeidsovereenkomst — art. 7:610a BW
Artikel 7:610a BW bepaalt dat als iemand drie maanden lang wekelijks of minimaal twintig uur per maand betaalde arbeid verricht voor een ander, vermoed wordt dat dit op basis van een arbeidsovereenkomst plaatsvindt. Dit rechtsvermoeden kan worden weerlegd door aan te tonen dat er geen gezagsverhouding bestaat. De modelovereenkomst is een hulpmiddel om dit te weerleggen, maar de feitelijke uitvoering is doorslaggevend.
Handhaving Belastingdienst per 2025
Per 1 januari 2025 heeft de Belastingdienst het handhavingsmoratorium volledig opgeheven en controleert actief op schijnzelfstandigheid. Opdrachtgevers die ten onrechte geen loonheffingen inhouden, riskeren correcties, naheffingen en boetes met terugwerkende kracht tot vijf jaar. ZZP-ers die als schijnzelfstandige worden aangemerkt, verliezen hun recht op zelfstandigenaftrek en andere ondernemersvoordelen.
Wet VBAR (2025) — Verduidelijking Beoordeling Arbeidsrelaties
De Wet VBAR verduidelijkt de criteria voor de beoordeling van arbeidsrelaties en sluit aan bij de jurisprudentie van de Hoge Raad (Deliveroo-arrest 2023). De beoordeling is gebaseerd op een totaalplaatje van feiten en omstandigheden, waarbij de elementen van gezagsverhouding, persoonlijke arbeidsverrichting en loon samen worden gewogen. De VBAR introduceert een "arbeidsvermoeden" bij laag uurtarief (lager dan 32,24 EUR in 2025), waarboven opdrachtgevers een vermoeden van schijnzelfstandigheid dienen te weerleggen.
Aansprakelijkheid opdrachtgever bij schijnzelfstandigheid
Als een ZZP-relatie wordt geherkwalificeerd als arbeidsovereenkomst, is de opdrachtgever als werkgever aansprakelijk voor alle arbeidsrechtelijke verplichtingen: loonheffingen, pensioenbijdragen, werknemersverzekeringen, transitievergoeding bij ontslag en mogelijk loondoorbetaling bij ziekte. De financiële gevolgen kunnen aanzienlijk zijn. Beoordeel de ZZP-relatie kritisch en overweeg een beoordeling door de Belastingdienst via de website of een fiscalist.
Veelgestelde vragen
Werk veilig als ZZP-er met een correcte DBA-overeenkomst
Vul de gegevens in en download direct een professionele modelovereenkomst DBA als PDF. Gratis, zonder account vereist voor de standaardversie.
Free · Instant PDF · No account required